WHO cảnh báo thách thức trong đào tạo nguồn nhân lực điều dưỡng: Định hướng phát triển giáo dục điều dưỡng trong tương lai
Nguồn nhân lực điều dưỡng chất lượng cao là nền tảng quan trọng để bảo đảm chất lượng chăm sóc sức khỏe cộng đồng. Tuy nhiên, tình trạng thiếu hụt nhân lực, sự phân bố không đồng đều và những thách thức trong đào tạo đang đặt ra yêu cầu đổi mới mạnh mẽ đối với giáo dục điều dưỡng trên toàn thế giới.
Thực trạng nguồn nhân lực điều dưỡng toàn cầu
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), số lượng điều dưỡng trên toàn cầu đã tăng từ 27,9 triệu người năm 2018 lên khoảng 29,8 triệu người năm 2023. Mặc dù tình trạng thiếu hụt điều dưỡng đã có những cải thiện nhất định, thế giới vẫn thiếu khoảng 5,8 triệu điều dưỡng vào năm 2023. Nếu xu hướng hiện tại tiếp diễn, con số này dự kiến vẫn ở mức 4,1 triệu vào năm 2030.
Đáng chú ý, nguồn nhân lực điều dưỡng đang phân bố không đồng đều giữa các quốc gia và khu vực. Khoảng 78% điều dưỡng toàn cầu đang làm việc tại những quốc gia chỉ chiếm 49% dân số thế giới. Điều này cho thấy thách thức không chỉ nằm ở số lượng điều dưỡng được đào tạo mà còn ở khả năng phân bổ, tuyển dụng và duy trì nguồn nhân lực tại những khu vực có nhu cầu chăm sóc sức khỏe cao.
Đào tạo điều dưỡng: Một trong những ưu tiên cấp thiết
Trong nghiên cứu công bố ngày 06/10/2026, WHO khu vực châu Âu đã phân tích dữ liệu về quá trình đào tạo điều dưỡng tại 18 quốc gia thuộc Liên minh châu Âu. Kết quả cho thấy khoảng một nửa số quốc gia được khảo sát có thể chưa đào tạo đủ số lượng điều dưỡng tốt nghiệp để thay thế những người nghỉ hưu, chuyển sang công việc khác hoặc rời khỏi ngành.
Nghiên cứu cũng chỉ ra những thách thức trong toàn bộ quá trình đào tạo, từ tuyển sinh, duy trì người học đến tốt nghiệp và tham gia thị trường lao động. Đáng chú ý, số lượng sinh viên theo học điều dưỡng có xu hướng giảm tại một số quốc gia, trong khi tỷ lệ sinh viên không hoàn thành chương trình đào tạo đúng thời hạn còn có sự khác biệt đáng kể.
Những kết quả này cho thấy việc mở rộng quy mô đào tạo cần đi đôi với bảo đảm chất lượng chương trình, năng lực đội ngũ giảng viên, cơ sở thực hành lâm sàng và cơ hội việc làm cho sinh viên sau tốt nghiệp.
Đổi mới giáo dục điều dưỡng để đáp ứng yêu cầu chăm sóc sức khỏe trong tương lai
Trước những thách thức trên, WHO nhấn mạnh sự cần thiết phải đầu tư đồng bộ vào giáo dục, việc làm, điều kiện hành nghề và năng lực lãnh đạo điều dưỡng.
Đối với các cơ sở đào tạo, một số định hướng quan trọng cần được quan tâm gồm:
• Nâng cao chất lượng đào tạo: Chú trọng phát triển kiến thức, kỹ năng thực hành lâm sàng, tư duy phản biện và năng lực ra quyết định của sinh viên.
• Đổi mới phương pháp giảng dạy: Tăng cường các phương pháp học tập chủ động, học tập dựa trên tình huống, mô phỏng và ứng dụng công nghệ trong đào tạo điều dưỡng.
• Tăng cường gắn kết giữa lý thuyết và thực hành: Mở rộng hợp tác với các cơ sở y tế, tạo điều kiện để sinh viên tiếp cận môi trường lâm sàng và phát triển năng lực nghề nghiệp.
• Phát triển đội ngũ giảng viên: Đầu tư vào năng lực chuyên môn, phương pháp sư phạm, nghiên cứu khoa học và khả năng ứng dụng công nghệ trong giáo dục điều dưỡng.
• Thúc đẩy học tập suốt đời: Khuyến khích điều dưỡng liên tục cập nhật kiến thức, phát triển chuyên môn và thích ứng với những thay đổi của hệ thống y tế.
Đầu tư cho giáo dục điều dưỡng hôm nay chính là đầu tư cho chất lượng chăm sóc sức khỏe và sự phát triển bền vững của hệ thống y tế trong tương lai
Người viết: Hoàng Thị Ngân
Nguồn:
1. WHO (2026). Are countries able to produce enough nursing graduates? – ngày 06/10/2026. WHO Europe – Bài viết chính thức.
2. WHO (2026). Nursing and midwifery – cập nhật ngày 11/08/2026. WHO – Nursing and midwifery.
3. WHO (2025). State of the World's Nursing Report 2025. WHO – Báo cáo toàn cầu
- Thực hành truyền máu an toàn: Tăng cường giám sát và sử dụng máu hợp lý
- WHO ra mắt bộ công cụ cố vấn hỗ trợ điều dưỡng trẻ chuyển tiếp từ đào tạo sang thực hành lâm sàng
- ICN kêu gọi giải quyết tình trạng mất cân đối nguồn nhân lực điều dưỡng giữa bệnh viện và cộng đồng
- HỘI ĐỒNG ĐIỀU DƯỠNG QUỐC TẾ (ICN) THÚC ĐẨY PHÁT TRIỂN ĐIỀU DƯỠNG THỰC HÀNH NÂNG CAO TOÀN CẦU
- ĐIỀU DƯỠNG KHẲNG ĐỊNH VAI TRÒ TRUNG TÂM TRONG GIẢI QUYẾT CÁC THÁCH THỨC Y TẾ TOÀN CẦU